kontakt | mapa serwisu | newsletter | dodaj wiadomość
Gdzie szukać pomocy w sprawach spornych?

Roszczeń wynikających ze stosunku pracy mamy prawo dochodzić na drodze sądowej przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych. Przed skierowaniem sprawy na drogę sądową możemy żądać wszczęcia postępowania pojednawczego przed komisją pojednawczą. 

Komisja pojednawcza

Powoływanie komisji pojednawczych nie jest obowiązkowe. Mogą ją powołać wspólnie pracodawca i zakładowa organizacja związkowa. Jeżeli naszego pracodawcy nie działa organizacja związkowa, komisję może powołać sam pracodawca, po uzyskaniu pozytywnej opinii pracowników. Wszczęcie postępowania przed komisją następuje wyłącznie na nasz wniosek zgłoszony w formie pisemnej lub ustnie do protokołu. Komisja przeprowadza postępowanie pojednawcze w zespołach składających się co najmniej z 3 członków tej komisji. Postępowanie może zakończyć się ugodą zawartą przez nas z pracodawcą.

Jeżeli nie dojdzie do zawarcia ugody, możemy w ciągu 14 dni od zakończenia postępowania zażądać, aby komisja przekazała niezwłocznie sprawę sądowi pracy. Nasz wniosek o polubowne załatwienie sprawy przez komisję pojednawczą zastępuje w takim przypadku pozew. Jeśli nie skorzystamy z tego trybu, musimy sami wnieść pozew do sądu pracy.

Postępowanie sądowe

Spory o roszczenia ze stosunku pracy rozstrzygają:

  • sądy pracy - stanowiące odrębne jednostki organizacyjne sądów rejonowych oraz 
  • sądy pracy i ubezpieczeń społecznych - stanowiące odrębne jednostki organizacyjne sądów okręgowych.

Do właściwości sądów rejonowych, bez względu na wartość przedmiotu sporu, należą sprawy:

  • o ustalenie istnienia stosunku pracy,
  • o uznanie bezskuteczności wypowiedzenia stosunku pracy,
  • o przywrócenie do pracy i przywrócenie poprzednich warunków pracy i płacy oraz łącznie z nimi dochodzone roszczenia o odszkodowanie w przypadku nieuzasadnionego lub naruszającego przepisy wypowiedzenia oraz rozwiązania stosunku pracy,
  • dotyczące kar porządkowych i świadectwa pracy oraz roszczenia z tym związane.

Sądy okręgowe - sądy pracy i ubezpieczeń społecznych - rozpoznają w I instancji sprawy o prawa niemajątkowe i łącznie z nimi dochodzone roszczenia majątkowe, a także sprawy o roszczenia majątkowe, w których wartość przedmiotu sporu przekracza 75 000 zł. Są też sądami apelacyjnymi od orzeczeń sądów rejonowych.

 

W przypadku roszczeń wynikających z umów cywilnoprawnych musimy zwrócić się do sądu właściwego dla siedziby lub miejsca zamieszkania pozwanego. W zależności od wartości przedmiotu sporu, pozew kierujemy do wydziału cywilnego sądu rejonowego lub okręgowego.

Państwowa Inspekcja Pracy

W sytuacji gdy pracodawca narusza nasze prawa pracownicze, możemy zwrócić się do Państwowej Inspekcji Pracy (PIP). W skład PIP wchodzą okręgowe inspektoraty pracy, obejmując zakresem swojej właściwości terytorialnej obszar jednego lub więcej województw. W okręgowych inspektoratach pracy mogą być tworzone oddziały. Dane Państwowej Inspekcji Pracy znajdziemy na stronie internetowej www.pip.gov.pl. Również na tej stronie znajdziemy dane kontaktowe Okręgowych Inspektoratów Pracy (zobacz: http://www.pip.gov.pl/html/pl/html/06000000.htm)

 

Do zakresu działania PIP w sferze prawa pracy należy m.in. nadzór i kontrola przestrzegania przez pracodawców prawa pracy w szczególności z zakresu przepisów dotyczących:

  • bezpieczeństwa i higieny pracy,
  • wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń wynikających ze stosunku pracy,
  • czasu pracy,
  • urlopów,
  • uprawnień pracowników związanych z rodzicielstwem,
  • zatrudniania młodocianych i osób niepełnosprawnych.

Skargę dotyczącą naruszania praw pracowniczych możemy zgłosić do Państwowej Inspekcji Pracy pisemnie, telegraficznie lub za pomocą poczty elektronicznej, a także ustnie do protokołu. Inspektor pracy zobowiązany jest do nieujawniania informacji, że kontrola przeprowadzana jest w następstwie skargi, chyba że zgłaszający skargę wyrazi na to pisemną zgodę.

 

stan prawny na 22.09.2014

 


Podstawa prawna

 

Ustawa z dnia 26 czerwca 1976 r. Kodeks pracy (t.j. Dz.U.1998.21.94 ze zm.): Dział dwunasty

Ustawa z 13 kwietnia 2007 r. o Państwowej Inspekcji Pracy (t.j. Dz.U.2012.404)